Opinie Polaków o prywatyzacji

 

Prywatyzacja gospodarki to bardzo złożony i (niemal z definicji) społecznie kontrowersyjny proces. Wolnościowe aspiracje Polaków zamanifestowane 25 lat  temu wybuchem Solidarności i sfinalizowane w 1989 roku, za wzór do naśladowania przyjmowały wolnorynkowe demokracje zachodnie, co jednak nie oznaczało automatycznego społecznego przyzwolenia dla prywatyzowania państwowych przedsiębiorstw i instytucji. Mimo, że generalnie akceptowany był prywatyzacyjny kierunek transformacji ustrojowej (przekonanie, że w Polsce powinna  być reaktywowana własność prywatna), od początku opory przed prywatyzacją były bardzo silne. Zanim jeszcze pojawiły się w świadomości społecznej przykłady złej prywatyzacji, nastawienie Polaków do tego procesu, z przyczyn głównie ideologicznych (lata propagandy i edukacji z zakresu ekonomii politycznej zrobiły swoje), było raczej sceptyczne. Już pierwszym działaniom prywatyzacyjnym towarzyszyły społeczne i polityczne kontrowersje, a nierzadko i poważne konflikty, które w świadomości Polaków skutkowały opiniami o złodziejskiej prywatyzacji, uwłaszczeniu nomenklatury, wyprzedaży majątku narodowego, itp. Z różnym nasileniem taki sposób myślenia utrzymywał się przez kolejne lata. Mimo to jednak, z różnym nasileniem proces prywatyzacji gospodarki był realizowany. 

Mimo zasadniczej zmiany struktury własnościowej polskiej gospodarki (niewiele pozostało już państwowych  przedsiębiorstw), wejścia Polski do Unii Europejskiej (gdzie własność prywatna jest standardem), prywatyzacja ciągle jest tematem społecznie kontrowersyjnym. Można nawet zaryzykować tezę, że ostatnie prywatyzacje podlegają jeszcze baczniejszej uwadze opinii publicznej i tym bardziej podatne są na  polityczne i medialne burze. Dzięki zaś pracy specjalnych sejmowych komisji śledczych ds. Orlenu i PZU, potęgują się kontrowersje dotyczące procesów prywatyzacyjnych już dawno zrealizowanych, czy nawet koncepcji prywatyzacyjnych, które nigdy nie zostały wdrożone.

Co zatem obecnie Polacy sądzą na temat prywatyzacji, jak oceniają jej wpływ na polską gospodarkę, czy wiążą z nią nadzieje czy też obawy? Jaki jest stosunek do inwestycji zagranicznych? Jakie przedsiębiorstwa zdaniem Polaków powinny być państwowe, a które prywatne? Jakie Polacy mają zdanie na temat przedsiębiorstw prywatnych, i co sądzą o polityce rządu wobec sektora prywatnego?  

Zapraszamy do zapoznania się z publikacją Jerzego Głuszyńskiego, która zamieszczona została w "Raporcie o przekształceniach własnościowych w 2004 roku", opublikowanym przez Ministerstwo Skarbu Państwa.